محل تبلیغ شما
ارتباط سمفونی نهم بتهوون باسیاست

تاریخ خبر: 1395/1/7

ارتباط سمفونی نهم بتهوون باسیاست

نشر این خبر با یاد ناشر"سرزمین جاوید" شایسته است

این سمفونی یکی از آثاری است که در تاریخ سیاست از آن استفاده شده است و در میان هر دسته و هر ایدئولوژی‌ای طرفداران بسیاری داردانگلس می‌گوید: "روزی که بشر سمفونی نهم را آیین رفتاریِ خود قرار دهد آن روز بتهوون جایگاه حقیقی خود را یافته‌است." و بیسمارک اعتقاد داشت که: "اگر من سمفونی نهم را بیشتر گوش کرده بودم امروز بسیار شجاع‌تر بودم." به گفتهٔ هیندنبورگ: "امروز اشک‌های زیادی در خانواده‌های آلمانی می‌ریزد، ولی بتهوون به ما می‌آموزد که اگر کسی خود را در اختیار موسیقی او بگذارد نمی‌تواند نگون‌بخت بشود. او تسکین دهندهٔ رنج‌های ماست." در زمان جنگ دوم جهانی آلمانی‌ها هر جا را اشغال می‌کردند، این سمفونی را می‌نواختنداین سمفونی برای تولد هیتلر نیز نواخته شد. نخست‌وزیر زیمبابوه آن را به عنوان سرود ملی کشورش انتخاب کردواتیکان از این سمفونی دفاع کرد، و بالاخره "سرود شادی (Ode to Joy)"، موومان چهارم این سمفونی، به عنوان سرود رسمی اتحادیهٔ اروپا انتخاب شد. بتهوون در این سمفونیِ باکلام از اشعار جاودانه و بشر دوستانهٔ یوهان فریدریش فون شیلر استفاده کرده است، که این اشعار به نوعی بازگویی مضمون شعر بلند سعدی، "بنی‌آدم اعضای یک پیکرند" است. برخی این سمفونی را زیباترین قطعه کلاسیک می‌دانند.

چکامهٔ شادی:

یاران من! این‌سان ــ غمین ــ نسرایید!
بگذارید تا نغمه‌ای دیگر ساز کنیم
نغمه‌ای شادی‌افزاتر

شادی... شادی

شادی‌ای زیبا اخگران خدایان
ای دختِ حریم قدسیان
مدهوش از آذر تو ره می‌یابیم
به بارگاه اهوراییِ تو ای بارقهٔ افلاکی
جادوی تو پیوند می‌دهد
آنچه را که روزگار از هم گسیخته‌است
آدمیان به برادری خواهند رسید
آنجا که شهپر لطیفت سایه می‌گسترانَد

آن‌که را به او موهبتی پیشکش شد
تا به یاری دستِ یاری دهد
یا دُختی از حریم عفاف را دلدار گشت
اوست شوریدهٔ ذوق و واصل به دیار شوق
نیز هرکس که خود را زنده‌جانی
در دایرهٔ گیتی می‌نامد
آن‌کس که این کمترین را نیارد
گریان گلیم خویش از این حلقه برکند

شادی را تمامی ساکنان مُلکِ وجود
از پستان طبیعت می‌نوشند
همگان، چه پاکان و چه ناپاکان
ردپای گل سرخ را می‌پوید
شادی به ما و دخترِ رَز بوسه‌ها فشاند
دوستی که تا پرتگاه مرگ نیز آزموده شده
هم اوست که شوق وصال از این سوی در حشره آفرید
و کرّوبیان را از آن سوی بر آستان پروردگار به‌پا داشت

سرخوش آن‌گونه که خورشیدها
در پهنهٔ شکوهمند آسمان شناورند
شما نیز، ای برادران، در مدار خویش ره پویید
شادان، آن‌سان که شاهد فتح در آغوش پیروزی می‌جهد

اینک ای آدمیان، گرد هم آیید
به خود و به اهل جهان کمال خویش را بوسه دهید
هان ای برادران، بر بام خیمهٔ اختران
پدری مهربان مأوی گزیده‌است

ای آدمیان، به سجده درمی‌آیید؟
ای جهانیان، آیا از پروردگار خود آگاهی ندارید؟
او را برفراز خیمهٔ ستارگان بجویید
که او بر بام اختران منزل گرفته‌است.

سمفونی شماره ۹ در رِ مینور اپوس ۱۲۵ آخرین سمفونی تکمیل‌شدهٔ بتهوون است، اما تِم‌ها و نغمه‌های موسیقایی آن سال‌ها قبل از تصنیف این اثر در ذهن آهنگ‌ساز شکل گرفته بود. این سمفونی گاهی بهترین اثر بتهوون و یکی از بهترین‌های موسیقی کلاسیک شناخته می‌شود.
حتی برخی این سمفونی را عظیم‌ترین و بهترین قطعهٔ موسیقی در دنیای غرب می‌دانند. این سمفونی از اولین سمفونی‌هایی است که در آن از صدای انسان استفاده شده‌است. اشعار استفاده‌شده در موومان آخر این سمفونی (به نام «کُرال») توسط چهار تک‌خوان (سولوییست) و گروه کر خوانده می‌شود. اشعار این سمفونی از شعر سرود شادی (چکامهٔ شادی) فریدریش شیلر (۱۷۵۹۱۸۰۵)، شاعر، نمایش‌نامه‌نویس و فیلسوف بزرگ آلمانی، اقتباس شده‌است.

سفارش ساخت این سمفونی از سوی ارکستر فیلارمونیک لندن در سال ۱۸۱۷ صورت گرفت. تصنیف این اثر بین سال‌های ۱۸۲۲ و ۱۸۲۴ پایان یافت.

با آنکه بتهوون اغلب کارهای بزرگ خود را در وین اجرا می‌کرد، اما بلافاصله بعد از اتمام این سمفونی تصمیم به اجرای آن در برلین گرفت. اما دوستان و اطرافیان بتهوون با این امر مخالفت کردند و بتهوون، برخلاف میل باطنی‌اش، این سمفونی را در ۷ مهٔ ۱۷۲۴ در سالن تئاترِ کِرْنْتْنِرتور (Theater am Kärntnertor) وین برای اولین بار به اجرا درآورد.
این اولین حضور بتهوون در سالن اجرای موسیقی خود او در ۱۲ سال گذشته بود که در آن شخصیت‌ها و موسیقی‌دانان برجستهٔ وین نیز گرد هم آمده بودند. از لحاظ بزرگی ارکستر، این سمفونی در میان آثار بتهوون به بیشترین تعداد نوازندگان نیاز داشت. با آنکه فهرست جامعی از تعداد نوازندگان این سمفونی در دست نیست، اما اکثر نوازندگان به نام وین در اجرای این سمفونی مشارکت کردند.
قسمت سوپرانو و آلتو به دست دو خوانندهٔ مشهور جوان خوانده شد: هنریِت زونتاگ (Henriette Sontag) و کارولینه اونگر (Caroline Unger) (۱۸۷۷۱۸۰۳). هنریت زونتاگ، سوپرانو آلمانی (۱۸۰۶–۱۸۵۴)، هجده‌ساله بود که پیشنهاد مشارکت در اولین اجرای سمفونی نهم را ارائه کرد.

ویکی پدیا

 

سمفونی نهم بتهوون ، سمفونی صلح و آرمان های انسان دوستانه

سمفونی شماره ۹ آخرین سمفونی بتهوون است، بتهوون معمولاً اندیشه هایش را در دفترچه‌های یادداشت خود می‌نوشت . بتهوون برای رسیدن به کمال مطلوب در تم های خود مدت ها مطالعه می‌کرد تا خواسته خود را بیابد.  دفترچه‌های یادداشت و مکاتبات بتهوون چنین نشان می‌دهد که سال ها قبل از ساختن سمفونی نهم، فکر ساختن اثری که ایده‌ال برادری و برابری انسانها در آن مطرح باشد او را مشغول کرده بوده است. این ایده‌آل برای وی رسیدن به یک هدف انسانی بود که بالاخره در آخرین سمفونی یعنی سمفونی نهم به کمال رسید.  ساختن یک سمفونی که در آن آواز جمعی وجود داشته باشد فکری کاملاً نو بود و بتهوون درباره آن تردید هم داشت، لیکن قصیده شادی اثر شیلر مورد توجه او قرار گرفت. کلمات شیلر بیانگر اندیشه‌ها و آرمان های انسان‌دوستانه آهنگساز بود که در همه عمر بدان فکر می‌کرد.

از بتهوون 10 سمفونی بجا مانده است که آخری نیمه تمام ماند و به اجرا در نیامد .سمفونی اول و دوم آن به طور کلی با 9 سمفونی دیگر متفاوت است . اولی را زمانی نوشت که در محضر هایدن مشغول تعلیم بود و به احترام او تا مدت ها این اثر را اجرا نکرد و نهایتا به این هدف که خود را به عنوان یک موسیقی دان در عرصه جهانی معرفی کند آنرا اجرا کرد نه به عنوان یک خلاق و مبتکری در دنیای موسیقی . سمفونی اول او مورد توجه منتقدان قرار گرفت از سمفونی سوم  دیگر بتهوون راه خود را پیش گرفت .
سمفونی 9 سمفونی چهار موومان دارد . اولین موومان مبارزه روح انسان با غم و اندوه را بیان می کند. این مبارزه پس از درآمدی با شکوه، به تدریج شدید تر می شود. قسمت دوم با نوعی سرخوشی مفرط آغاز می شود و ریتمی سبک بار دارد. موومان سوم بیانگر احساسات پاک و بی آ لایش انسان است و با نوای آهسته ای از عشق و امیدهای دوران جوانی حکایت می کند. موومان چهارم تماما بیان شادی مقدس و یک سرور روحانی است که در ابتدایش موسیقی حالت مکالمه پیدا می کند و از حوزه سازی خارج می شود. درپایان سرود شادی از منظومه شیللر خوانده می شود.  ویژگی سمفونی نهم بتهوون که به نام سمفونی کرال وسمفونی صلح نیز شناخته می شود این است که در آن برای اولین بار در قسمت آخر یک سمفونی از گروه کر و چهار خواننده تک خوان استفاده شده است.
بتهوون زمانی که در تابستان سال ۱۸۲۳ طرح قطعه دیگری به نام میسا سولمینس را تهیه می کرد، ناگهان به این فکر افتاد که قسمت چهارم سمفونی نهم را به صورت آوازی به پایان برساند و برای شعر از سرود شادی شیلر استفاده کند. در قسمت آوازی سمفونی شماره نه، ابتدا صدای خواننده باریتون به گوش می رسد که می گوید: ای دوستان این آهنک ها را رها کنیم. آواز خود را بخوانیم تا دلشاد شویم. و بعد از آن سرود شادی به صورت دسته جمعی خوانده می شود که بخشی از آن چنین است : هر کس که سعادت یافته دوست خوبی داشته باشد و آن کس که دلبری دلخواه نصیبش شده در این شادمانی شرکت می کند.  ادامه سرود و سرایش جمع چنین است: اما بگذار آن کس که تنها وجود خویش را روی زمین می بیند و کسی که در پی سعادت نیست، بیرون از این حلقه مقدس، نالان وگریان بماند. سنفونی ۹ در زمانی ساخته شده که بتهوون کاملا ناشنوا بوده و منزوی از جامعه  و تا حدودی به خاطر این ناتوانی احساس شرم و خجالت هم می کرد . به خصوص که در گیر با مسائل حقوقی برادر زاده اش هم بود وبدتر از همه متاثر از خود کشی او که نشان دهنده عدم توانائی بتهوون در ایجاد ارتباط لازم با این نوجوان بود . ولی این سمفونی  به قول عده ای اوج کار بتهوون است که واقعا می توان گفت در آن تمام احساس، تکنیک و تمام معلومات بتهوون متجلی شده این سمفونی را یکی از سخت ترین سمفونی های کرال و به قولی زیباترین سمفونی از این نوع می شناسند. اثری است پیچیده که علاوه بر غنای ملودیک، بار تکنیکی ویژه ای  دارد ، به خاطر همین تا حدودی برای آواز که حالت سازی دارد مشکل است. در این سمفونی پاساژهای بسیار سختی وجود دارد که برای صدای خواننده نوشته شده است شاید بعضی از پیچیدگی ها مربوط به همانی باشد که او این آهنگ را در عین ناشنوائی نوشته است . با این که می گویند در دنیا کسانی هستند که خیلی از اپراهای مشکل و سنگین را اجرا می کنند، ولی کارشناسان معتقدند برای خواندن کارهای بتهوون واقعا باید بتهوون خوان بود.

بتهوون در زمانی زندگی می کرد که بخش اعظم قاره اروپا در استبداد و تاریک‌اندیشی فرو رفته بود، بتهوون از اهداف جنبش روشنگری هواداری می‌کرد. او شیفته انقلاب کبیر فرانسه و منشور حقوق بشر برآمده از آن بود. بتهوون هنر خود را نه برای حکام ، کلیسا و درباریان بلکه برای همه شهروندان می‌خواست. تنها اپرای کامل بتهوون به نام فیدلیو که ورسیون نهایی آن در سال ۱۸۱۴ به اجرا در آمد، یکسره در ستایش پیکار در راه آزادی است. اثر دیگر او به نام اوورتور اگمونت که در سال ۱۸۱۰ بر پایه نمایشنامه‌ای از گوته شاعر انسان‌دوست آلمانی تصنیف شده نیز پیکار در راه آزادی و برابری را می‌ستاید. سمفونی 9 بتهوون یکی از آثاری است که در تاریخ سیاست در ‏میان هر دسته و هر ایدئولوژی ای طرفداران بسیاری دارد. انگلس معتقد بود: روزی كه بشر سمفونی نهم را آیین رفتاری خود قرار دهد آن روز ‏بتهوون جایگاه حقیقی خود را یافته‌است. بیسمارک اعتقاد داشت که : اگر من ‏سمفونی نهم را بیشتر گوش كرده بودم امروز بسیار شجاع‌تر بودم. هیندنبورگ گفته بود :امروز اشک‌های زیادی در خانواده‌های آلمانی می‌ریزد، ولی بتهوون به ما می‌آموزد كه ‏اگر كسی خود را در اختیار موسیقی او بگذارد نمی‌تواند نگون‌بخت بشود. او ‏تسكین‌دهنده رنج‌های ماست. نخست‌وزیر زیمباوه آن را به عنوان سرود ملی کشورش انتخاب کرد، واتیکان از این سمفونی ‏دفاع کرد و بالاخره سرود شادی Ode to Joyموومان چهارم این سمفونی، به عنوان سرود رسمی اتحادیه اروپا انتخاب شد.‏

نه تنها انسان‌های آزاده و روشن‌بین بلکه دیکتاتورها و دژخیمان نیز به این سمفونی علاقه نشان داده‌اند! بارها دشمنان آزادی و برابری از آن برای اهداف خود سوء استفاده کرده‌اند. در زمان جنگ دوم جهانی آلمانی‌ها هر جا را اشغال می‌‏کردند، این سمفونی را می‌نواختند.یوزف گوبلز وزیر تبلیغات دولت نازی هر سال در مراسم جشن تولد هیتلر سمفونی نهم را به اجرا می‌گذاشت .ناسیونال سوسیالیست‌های پیرو هیتلر با برداشتی سخیف از این سمفونی، آن را جلوه‌ای از برتری نژاد ژرمن می‌دانستند. نواهایی از سمفونی نهم به سرود ملی آلمان شرقی نیز راه یافته بود . مائو تسه یونگ دیکتاتور خون ریز چین با وجود دشمنی با هر فرهنگ غربی در پوشش انقلاب فرهنگی ، این اثر را برای بالا بردن توش و توان طبقه کارگر مفید می‌دانست.  اما این دست‌اندازی‌ها نتوانست به اثر عظیم بتهوون کمترین آسیبی برساند. نوای جاودانه این اثر امروز بیش از هر زمان دیگری گیرا و دلنشین است. بنیاد بین المللی یونسکو سمفونی نهم را میراث بشری دانسته است. اتحادیه اروپا در سال ۱۹۸۵ بخش کورال سمفونی را با آواز معروف یک روز همه انسان‌ها با هم برادر می‌شوندرا سرود رسمی خود ساخت.

فریدون تقوی

مختصری درباره سمفونی 9 بتهوون

از بتهون 10 سمفونی بجا مانده که آخری نیمه تمام ماند و به اجرا در نیامد . سمفونی اول و دوم آن بکلی با 9 سمفونی دیگر متفاوت است . اولی را زمانی نوشت که در محضر هایدن مشغول تعلیم بود و به احترام او تا مدتها این اثر را اجرا نکرد و نهایتا به این هدف که خود را بعنوان یک موسیقی دان در عرصه جهانی معرفی کند آنرا اجرا کرد نه بعنوان یک خلاق و مبتکری در دنیای موسیقی . سمفونی اول او مورد توجه منتقدان قرار گرفت و تنها ایراد آن بقول مجله موسیقی آن زمان که توسط موزارت بنیان گذاشته شده بود استفاده بیش از حد از ساز های بادی بود اما سرشار از ایده های نو ارزیابی شد .

این دو سمفونی یک و دو در سبک وینی بود بیشتر جنبه سرگرمی داشته  تا اینکه بخواهد بمانند دیگر آثارش عمیق باشد و آنهم ملحم از آثار هایدن و موتزارت بود ولی بعد از اوروئیکا یا مقارن آن ( سمفونی سوم ) دیگر بتهون راه خود را پیش گرفت . 

·    در باره سمفونی 9

اين سمفونى چهار موومان دارد. اولين موومان مبارزه روح انسان با غم و اندوه را بيان ميكند. اين مبارزه پس از درآمدى با شكوه، به تدريج شديد تر ميشود. قسمت دوم با نوعى سرخوشى مفرط آغاز ميشود و ريتمي سبكبار دارد. موومان سوم بيانگر احساسات پاك و بى آ لايش انسان است و با نواى آهسته اى از عشق و اميدهاى دوران جوانى حكايت ميكند. موومان چهارم تماما بيان شادى مقدس و يك سرور روحانى است كه در ابتدايش موسيقى حالت مكالمه پيدا ميكند و از حوزه سازى خارج ميشود. درپايان سرود شادى از منظومه شيللر شاعر المانى خوانده ميشود.

 ويژگى سمفونى نهم بتهوون كه به نام سمفونى كرال و سمفونى صلح نيز شناخته ميشود اينست كه در آن براى اولين بار در قسمت آخر يك سمفونى از گروه كر و چهار خواننده تكخوان استفاده شده است. بتهوون زمانى كه در تابستان سال ۱۸۲۳ طرح قطعه ديگري به نام ميسا سولمينس را تهيه ميكرد، ناگهان به اين فكر افتاد كه قسمت چهارم سمفونى نهم را به صورت آوازى به پايان برساند و براى شعر از سرود شادى شيلر استفاده كند.

در قسمت آوازى سمفونى شماره نه، ابتدا صداى خواننده باريتون به گوش ميرسد كه ميگويد: ” اى دوستان اين آهنك ها را رها كنيم. آواز خود را بخوانيم تا دلشاد شويم.“ و بعد از آن سرود شادى به صورت دستجمعى خوانده ميشود كه بخشى از آن چنين است: ”هر كس كه سعادت يافته دوست خوبى داشته باشد و آن كس كه دلبرى دلخواه نصيبش شده در اين شادمانى شركت ميكند“.  ادامه سرود و سرايش جمع چنين است: ”اما بگذار آن كس كه تنها وجود خويش را روى زمين مى بيند و كسى كه در پى سعادت نيست، بيرون از اين حلقه مقدس، نالان وگريان بماند” به عقيده اكثر صاحب نظران مضمون شعر شيللر، بازگويى شعربلند سعدى ” بنى آدم اعضاى يكديگرند، كه در آفرينش ز يك گوهرند”، هست.

 سنفونی ۹ در زمانی ساخته شده که بتهون کاملا ناشنوا بوده و منزوی از جامعه  و تا حدودی بخاطر این ناتوانی احساس شرم و خجالت هم میکرد . بخصوص که در گیر با مسائل حقوقی برادر زاده اش هم بود وبدتر از همه متاثر از خود کشی او که نشاندهنده عدم توانائی بتهون در ایجاد ارتباط لازم با این نوجوان بود . ولی این سمفونی  بقول عده ای اوج کار بتهوون است که واقعا می توان گفت در آن تمام احساس، تکنیک و تمام معلومات بتهوون متجلی شده اين سمفونى را يكى از سخت ترين سمفونى هاى كرال و به قولى زيباترين سمفونى از اين نوع مى شناسند. اثرى است پيچيده كه علاوه بر غناى ملوديك، بار تكنيكى ويژه اى  دارد ، بخاطر همین تا حدودی برای آواز مشکل نوشته شده و حتی حالتِ سازی دارد. یعنی پاساژهایی که هست، اینها به حالت این است که ساز اینها را اجرا کند، در حاليكه برای صدای خواننده نوشته شده است شاید بعضی از پیچیدگی ها مربوط به همانی باشد که او این آهنگ را در عین ناشنوائی نوشته است ، از این نظر خیلی مشکل است. با اینکه می گویند که در دنیا کسانی هستند که خیلی از اپراهای مشکل و سنگین را اجرا می کنند، ولی برای خواندن بتهوون واقعا باید بتهوون خوان بود.

این سمفونی به سفارش انگلیسی ها و در سال 1818 بود اما بعد 6 سال او آنرا تازه در بن به اجرا میگذارد. دارای 4 موومان است که موومان اول 15 دقیقه و دومی 12 و سومی 13 و چهارمی هم 23 دقیقه است که جمعا 65 دقیقه یعنی 15 دقیقه بیش از یک سمفونی کلاسیک است . موومان اول در قالب سونات است و به بیان منتقدان نشان دهنده خلق شدن انسان توسط پرومته است امامومان دوم بسیار سریع نواخته شده و معرف زندگی معمولی روزمره و بدون پیچیدگی است  در حالیکه موومان سوم که نمودار و سمبل عشق است بشکل تم نوشته شده و واریاسون است و در انتها به اوج میرسد که بسیاری نظرات متفاوتی در مورد آن دارند برخی به بی شکل و فرمی آن و برخی به بکار گیری تم های قبلی در این موومان اعتقاد دارند گاه اینطور بنظر میرسد که از نوعی دیالکتیک پیروی میکند و نفی کننده تم قبلی خود میشود در حالیکه از درون آن ظاهر شده است .

·    انعکاس سمفونی 9 در جهان

این سمفونی بعد از اولین اجرایش در بن شاید بتوان گفت که همه ساله در همه جای جهان اجرا شده . در آن زمان ریشارد واگنر بهترین فردی بود که این سمفونی را اجرا و رهبری کرد . و بقول او سمفونی 9 سمفونی صلح است . منتقدان بخصوص در باره بخش چهارم آنرا نقد میکنند که کاملا غیر عادی و غیرمتعارف است خود واگنر با اینکه بسیار این سمفونی را دوست داشت این بخش را کمی ضعیف اما بدیع میدانست برخی تا حدودی بیمزه و مبالغه آمیز و برخی نقطه قوت کل آن میدانستند . برخی آنرا حتی در کار خود الهام گرفتند  ( اینطور بنظر میاید که کرال اروف نیز ملهم از آن باشد . ) و نیز موسیقی متن برخی از فیلم ها نیز شد از جمله فیلم ادیسه 2001 ساخته استنلی کوبریک . کوبریک بیش از هزار موسیقی و سمفونی را گوش داد تا بتواند بهترین و مناسبترین آنها را برای این فیلم مشهور خود انتخاب کند واما تا به این سمفونی رسید ناگهان کار را تمام شده یافت او موسیقی مناسبش را بدرستی یافته بود . و این موسیقی کاملا بر این فیلم نشست و جا افتاد . در جنگ جهانی دوم آلمانی ها که همواره در متن نبردهاشان از موسیقی کلاسیک بعنوان ابزاری برای القائ فرهنگ والای خود بهره میبردند بخصوص در مورد سمفونی 9 تا موقعیت و منطقه ای را تسخیر میکردند آنرا بعنوان مارش پیروزی مینواختند و تا آنجا که این سمفونی برای تولد هیتلر نیز اجرا شد . سرود ملی زیمباوه نیز ملهم از این سمفونی و نیز سرود جامعه مشترک اروپا هم بر اساس آن ساخته شد . و این نیز نقل قول چند تن از مشاهیر :

بیسمارک : اگر من این موسیقی را بیشتر گوش میکردم امروز بسیار شجاع تر بودم !

انگلس : روزی که بشر این سمفونی را در زندگی بکار بندد بتهوون جایگاه واقعی خود را یافته است .

هایدنبرگ : امروز اشک های زیادی در خانواده های آلمانی میریزد ، ولی بتهوون بما میاموزد تا كه اگر كسي خود را در اختيار موسيقي او بگذارد نمي‌تواند نگونبخت بشود. او تسكن دهنده رنجهاي ماست .

ماسکانی : بتهوون ظهور کرده است تا بشریت را نجات بخشد. او ابدی است هم در تاریخ و هم در هنر. ابدی در قلب ما که بی وقفه برای او می‌تپد.

کو لیج : بتهوون یک دموکرات حقیقی بود و پیام او یعنی همین سمفونی 9 . که اهمیت حیاتی برای زمان ما دارد .

 

بتهوون درزمان ساخت اين سمفونى در فقر كامل و در بحران مربوط به گرفتن حق سرپرستى برادر زاده اش به سر ميبرد به طورى كه پس از اتمام نگارش اين سمفونى میخواست آن را به قيمت ”ده پوند“ به اركستر سمفونيك لندن بفروشد.

وقتی برای اولین بار این سمفونی توسط بهتون در سال 1824 اجرا شد او در مقام رهبر ارکستر در مقابل نوازندگان ارکستر را رهبری میکرد اما همانطور که گفتم در آن زمان حدود 10 سالی بود که کاملا ناشنوا شده بود و مطلقا چیزی نمیشنید تا بتواند ارکستر را بدرستی رهبری کند به همین دلیل وقتی سمفونی به پایان رسید او هنوز در میانه راه بود ! رهبر اصلی ارکستر که او را دید با اشاره به او فهماند که سمفونی به پایان رسیده و بهتون دست از کار کشید !

·     اجراى سمفونى شماره نه بتهوون در تهران 

 قبل از انقلاب يكبار اين سمفونى به رهبرى فرهاد مشكات در ايران اجرا شد اما غالب نوازندگان اركستر و خوانندگان غربى و خارجى بودند.

ولی در 9 مهر امسال ( 85 ) برای اولین بار در تالار رودکی این سمفونی با نوازندگان و خوانندگان ایرانی و بمدت 5 شب اجرا شد رهبر ارکستر علی رهبر بود که کلا در غرب به الکساندر رهبر میشناسندش .

 اركستر سمفونيك تهران و گروه كر به ويژه همخوانان ميهمان توانستند در اجراى اين سمفونى كه داراى ظرايف و پيچيدگى هاى خاصى است، حضورى موفق از خويش نشان دهند، و بخوبی توانستند هر 4 موومان را اجرا کنند .

·     مصاحبه

خانم نسرين ناصحى معلم آواز و خواننده سوپرانو و يكى از سوليست هاى گروه كر تالار وحدت كه خود در اين پنج شب در اجرا شركت داشته حال و هواى آن شب ها را چنين توصيف ميكند:

”اجرای ما، بخصوص اجرای گروه کر، خیلی خوب بود. البته ما قبلا روی آن کار کرده بودیم و ۵ سال پیش هم فانتزی کرال بتهوون اجرا شده بود که آقای نصیر حیدریان رهبری کرده بودند و کرال را خیلی خوب آماده کرده بود. فانتزی کرال اثر بتهوون است، ولی بر تم همین سنفونی ۹ نوشته شده است. در واقع کاملا مثل آن نبود، ولی خیلی از کلماتش، متن‌اش و ملودی اش شباهت بسیاری به اين داشت. یعنی بتهوون براساس سنفونی ۹ آنرا نوشته بود. امسال هم که ما خیلی خوب کار کردیم. چون زمینه ی قبلی داشتیم و بسیار خوب این قطعه درآمد. البته خود آقای رهبری در مورد سازهای ارکستر خیلی کار و خیلی تلاش کردند. با سازهاى بادى وزهى هم خیلی کار کردند و بهرجهت اجرای بسیار خوبی بود.ميتوان گفت به نسبت ارکستر سنفونی تهران این اجرایی خوب و قابل قبول بود”.

 

هر پنج شب اجرا، سه طبقه تالار وحدت مملو از حضار بود. درخبرها هست كه شنوندگان آنقدر از شنيدن اين سمفونى به وجد و شور مى آمدند كه حتى آن زمان كه ميان موومان ها بايست سكوت كرد تا تمركز اركستر و خواننده بهم نخورد، باز هم كف ميزده اند.  نسرين ناصحى در اين زمينه توضيحى دارد:

 

”می دانید هر سنفونی چهار موومان دارد و نباید وسط موومان ها دست زد. چون هر موومان قطعه ای مجزا نیست، بلکه یک قطعه است که در یک سنفونی کامل اجرا می شود. اما، مردم نمی دانند. متاسفانه من تا حالا هر کنسرتی رفته ام در تالار رودکی یا تالار وحدت،  از زمانی که یادم می آید، از زمانی که بچه بودم، دیده ام که مردم میان موومان‌ها دست می زدند. این بعلت نداشتن اطلاعاتشان بود، نه اینکه بخواهند تشویق بکنند یا به وجد آمده باشند. از شب سوم اجرا، با بلندگو اعلام کردند که وسط موومان ها دست نزنید تا این قطعه بطور کامل تمام بشود و بعد تشویق کنید.“

من بخش هایی از سمفونی 9 را برایتان گذاشته ام و به فرمت میدی است بخش کرال که حدود 20 دقیقه و حدود 240 کیلو است را خوب است تا دریافت کنید بسیار جالب است البته همانطور که قبلا گفتم این فرمت عاجز از پردازش صدای انسان است اما از آنجا که به عقیده صاحب نظران این موومان با صدای ساز بهتر اجرا میشود پس بی مناسبت نیست که با ساز، کرال آن اجرا شود !

موسیقی عصرجدید

سمفونی نهم

سمفونی شماره 9 در مینور اپوس 125 آخرین سمفونی بتهوون است، لیكن تم‌ها و نغمه‌های موسیقایی آن سال‌ها قبل از تصنیف این اثر در ذهن آهنگساز شكل گرفته است،مجموعه ای بی نظیر از نوا های موسیقی که ذهن آدمی رو به وجد میاره،قطعاتی که هرگز از تاریخ بشر فراموش نخواهند شد همانگونه که بعد از حدود دو قرن از ساخت آن هنوز تاثیر آن بر نمایش فرهنگی بشر وجود دارد. حیا قطعه فانتزی كرال در دو مینور اپوس 80 كه در سال 1808 ساخته شده‌است شباهت‌هایی در قسمت تم‌های آوازی به سمفونی نهم كه سال‌ها بعد از آن نوشته شد، دارد.

 

رابطه سمفونی نهم بتهوون با سیاست

این سمفونی یکی از آثاری است که در تاریخ سیاست از آن استفاده شده است و در ‏میان هر دسته و هر ایدئولوژی ای طرفداران بسیاری داردانگلس می‌گوید: "روزی كه بشر سمفونی نهم را آیین رفتاری خود قرار دهد آن روز ‏بتهوون جایگاه حقیقی خود را یافته‌است." و بیسمارک اعتقاد داشت که : "اگر من ‏سمفونی نهم را بیشتر گوش كرده بودم امروز بسیار شجاع‌تر بودم." به گفته هیندنبورگ: ‏‏"امروز اشک‌های زیادی در خانواده‌های آلمانی می‌ریزد، ولی بتهوون به ما می‌آموزد كه ‏اگر كسی خود را در اختیار موسیقی او بگذارد نمی‌تواند نگون‌بخت بشود. او ‏تسكین‌دهنده رنج‌های ماست." در زمانجنگ دوم جهانی آلمانی‌ها هر جا را اشغال می‌‏کردند، این سمفونی را می‌نواختند. این سمفونی برای تولد هیتلر نواخته شد. نخست‌وزیر زیمباوه آن را به عنوان سرود ملی کشورش انتخاب کرد، واتیکان از این سمفونی ‏دفاع کرد و بالاخره "سرود شادی (Ode to Joy)"، موومان چهارم این سمفونی، به عنوان سرود رسمی اتحادیه اروپا انتخاب شد.‏ بتهوون در این سمفونی باکلام از اشعار جاودانه و بشردوستانه شیلر استفاده کرده است که این اشعار به نوعی بازگویی مضمون شعر بلند سعدی ،"بنی آدم اعضای یکدیگرند"است .

 

موسیقی برتر

کمی بیشتر در مورد بتهوون بخوانیم :

لودویگ فان بتهوون یا لودویگ فان بیتهوفِن (Ludwig van Beethoven) یکی از موسیقیدانان بزرگ تاریخ و آلمان در سال ۱۷۷۰ بدنیا امد و در ۱۸۲۷ با وضعیت فیزیکی نامطلوب درگذشت. وی یکی از تاثیرگذارترین شخصیت های دوران کلاسیک و اغاز رمانتیسیسم بود ، او همچنین به‌ عنوان موسیقی‌ دان تاریخ، همیشه مورد ستایش قرار گرفته و آوازه او موسیقی‌دانان، آهنگ‌سازان، و شنوندگانش را در تمام دوران تحت تاثیر عمیق قرار داده‌ است

اولین معلم موسیقی بتهوون پدرش بود.پدر او به شدت دیوانه الکل و مشروبات بود و سعی داشت بتهوون را با زور کتک به یک کودک اعجوبه مانند موتسارت تبدیل کند.پدرش یکی از موسیقی‌دانان دربار بن بود… هرچند بتهوون در مدت زمان کمی استعدادش بر همگان اشکار شد

بتهوون تحت آموزش کریستین گوت‌ لوب نیفه قرار گرفت ، همچنین بتهوون تحت حمایت مالی شاهزاده الکتور ( همان درباری که پدرش در آن کار می‌کرد ) قرار گرفت. بتهوون در ۱۷ سالگی مادر خود را از دست داد و با درآمد اندکی که از دربار می‌گرفت، مسئولیت دو برادر کوچکترش را بر عهده داشت.

بتهوون در سال ۱۷۹۲ به وین نقل مکان کرد و تحت آموزش ژوزف هایدن قرار گرفت.

از سال ۱۷۹۴ بتهوون به‌صورت جدی و با علاقه شدید نوازندگی پیانو و آهنگسازی را شروع کرد و به سرعت به عنوان نوازنده چیره‌ دست پیانو و نیز کم‌ کم به عنوان آهنگسازی توانا، سرشناس شد.

 

دانلودها :

دانلود قطعه اصلی سمفونی:

Symphony no 9 - Beethoven

دانلود موسیقی کامل سمفونی 9:

1-allegro manon

2-molto viaice

3-adagio molto e cantabil-schrezo

4-allegro presto

برای دانلود آهنگ و قالب های مختلف آن به لینک زیر بروید:

symphony no 9 beethoven

دانلود فول آلبوم بتهوون 

دانلود آثار بتهوون

دانلود اثرشماره 9 بتهوون از یوتیوب

به کانال سرزمین جاوید بپیوندید : telegram.me/sarzaminjavid