محل تبلیغ شما
100 سال ديگر ايران جنگلي ندارد

تاریخ خبر: 1394/7/6

100 سال ديگر ايران جنگلي ندارد

نشر این خبر با ذکر منبع: www.sarzaminjavid.com شایسته است 

اسماعيل كهرم*: اگر بهره‌برداري از جنگل‌ها براي هميشه متوقف شود و ما هر آنچه از چوب و لوازم چوبي مانند كبريت، ميز و صندلي و... را از خارج وارد كشور كنيم، نه تنها از لحاظ زيست محيطي بلكه به لحاظ اقتصادي هم به نفع كشور خواهد بود. با روندي كه ما دست به تخريب جنگل‌ها زده‌ايم خسارات آن جبران‌ناپذیر خواهد بود. در طول 40 سال ميزان جنگل‌هاي شمال كشور به نصف رسيده است. جنگل‌هاي شمال كشور جنگل‌هاي خاصي هستند كه با عنوان جنگل‌هاي هيركاني شناخته مي‌شوند. هيركان نام لاتين جنوب درياي مازندران است كه سه ميليون سال عمر دارد. ارزش ديگر اين جنگل‌ها اين است كه كسي آنها را نكاشته و طبيعت آنها را كاشته است.
 
كساني كه مي‌خواهند اجداد جنگل‌هاي جهان را مطالعه كنند سراغ جنگل‌هاي هيركاني مي‌آيند چون در اروپا هم روزي اين جنگل‌هاي هيركاني يا جنگل‌هاي طبيعي سه ميليون ساله وجود داشته است كه آنها را تراشيده و تبديل به كاج و صنوبر كرده‌اند. در اين جنگل‌ها گونه‌هايي مانند ممرز، گردوي وحشي، سرو كوهي، سپيدار، سرخدار و... وجود دارد. درخت سرخدار گونه گياهي درمان‌كننده سرطان رحم زنان است كه يك دهم آن در جنگل ابر شاهرود وجود دارد. با اين كيفيت ما گنجينه‌اي تحت عنوان جنگل‌هاي هيركاني داريم كه بدون كنترل و جنگلباني خودش را كنترل مي‌كند و گونه‌هاي گياهي آن بي‌نظير است. در شهر پوتسدام آلمان چندي پيش كنفرانسي از سوي ناسا برگزار شد كه در آن اعلام شد ايران سالانه حدود يك درصد از جنگل‌هايش را از دست مي‌دهد و با اين تفاسير ظرف 100 سال آينده جنگلي نخواهيم داشت. در منطقه هيركاني حدود 12 ميليون هكتار جنگل داريم و در غرب ايران جنگل‌هاي زاگرس قرار دارد كه هزار كيلومتر در 200 كيلومتر طول جنگل‌هاي بلوط است. اين جنگل‌ها 60 درصد آب مورد نياز فلات ايران را تامين مي‌كنند.
 
وقتي ابر روي اين جنگل‌ها قرار مي‌گيرد شروع به بارندگي مي‌كند و اين‌بارندگي با جذب در ريشه و ساقه گياه وارد جريان آب زيرزميني شده و از اين آب استفاده مي‌شود. اگر جنگل‌هاي زاگرس از بين برود اين 60 درصد آب هم از دست مي‌رود و همه جا را خشكسالي فرا مي‌گيرد و به قول معروف: نگذاريد بميرد جنگل كه جهان خواهد مرد. از سوي ديگر، علاوه بر جنگل‌هاي هيركاني و زاگرس در فارس، مريوان و حتي زابل كه يكي از خشك‌ترين نقاط ايران است ما جنگل و پوشش گياهي داريم و به شكل پراكنده هم در نقاط مختلف كشور مانند باغ شادي در يزد جنگل وجود دارد با اين حال، اين به بدان معنا نيست كه ما هرجور كه دلمان خواست با جنگل‌ها رفتار كرده و از آنها بهره‌برداري كنيم با اين توجيه كه جنگل در ايران زياد است.
 
در وجود دام و برداشت ناپايدار ميزان برداشت ما از جنگل‌ها دو برابر ميزان پايدار است. ايران 2/6 ميليون متر مكعب برداشت دارد در حالي كه ميزان پايدار، 2/3 ميليون متر مكعب است. برداشت چوب و زغال غوغا مي‌كند. پاكت‌هاي زغال موجود در مغازه‌ها را اگر روي هم جمع كنيم، ميليون‌ها متر مكعب چوب خواهد بود.
 
مساله عمده اين است كه ما باید یک رژيم حفاظت از جنگل‌ها داشته باشیم و به جنگل‌ها به صورت بهره‌وري و بهره‌برداري نگاه نكنيم. اما امروزه مقدار زيادي از جنگل‌ها بهره‌وري و بهره‌برداري مي‌شوند و تبديل به كاغذ يا چوب براي صنعت و بخاري مي‌شوند. مساله ديگر اين است كه وجود دام در اين جنگل‌ها باعث مي‌شود كه هر تخمي كه تبديل به جوانه مي‌شود، چون از لحاظ چراي حيوانات مطبوع است، مورد تغذيه دام قرار مي‌گيرد و اين جوانه‌ها رشد نمي‌كنند. مساله ديگر وجود خود انسان در داخل جنگل‌هاست كه برداشت به اصطلاح پايداري از جنگل‌ها صورت نمي‌گيرد و مجموع اين عوامل حيات جنگل‌هاي ايران را تهديد مي‌كند. 
* مشاور رئيس سازمان حفاظت محيط زيست

تگ ها